Uitgebreid zoekenPeter Castenmiller: Zoeken naar balans tussen bestuur en organisatie
19-01-2010
Terwijl de ambtelijke organisatie zich ambitieus en kwalitatief professionaliseert, blijft de politiek achter. De uitdaging ligt in het vinden van de balans.
Onlangs had ik het genoegen om een dag lang met allerlei directeuren van diverse gemeenten te verkeren. Zoals vele disciplines hebben deze directeuren een eigen beroepsvereniging. Hun jaarlijks congres werd door mij en mijn collega's opgeluisterd.
Het was onze taak om de directeuren in hun missie te motiveren en te ondersteunen. Dat hebben we gedaan door de dames en heren in kleine groepjes mee te nemen naar inspirerende bedrijven. Onze indruk is dat deze bezoeken succesvol waren. Wij kwamen eveneens enthousiast van onze tocht terug. Dat kwam niet alleen door het bezoek aan de bedrijven, ook ons vertrouwen in deze directeuren was aan het einde van de dag groot.
De directeuren gaven namelijk niet alleen blijk van een hoge mate van professionaliteit. Ze bleken bovendien zeer gemotiveerd, stonden open voor kritiek, waren bereid zich te laten uitdagen, waren zeer bekend met de praktijk, kenden de werkvloer en kenden hun ‘klanten'. En ze hadden ambitie, ze wilden zich daadwerkelijk verbeteren.
Voor mij was duidelijk, hier is sprake van een goede professionalisering in de ambtelijke organisatie. Bij deze club is de modernisering goed belegd, zij zullen daadwerkelijk veranderingen en verbeteringen bewerkstelligen. Dat geeft de burger moed.
Tegelijkertijd constateerde ik ook iets verontrustends. De directeuren waren onzeker over hun bestuur, hun portefeuillehouders en de raad. Ze waren ongerust over de grillen van de politiek, de waan van de dag, en het opportunisme waarmee dat gepaard gaat. De ene dag willen ze zus, de andere dag zo.
Daar waar deze directeuren gemotiveerd en structureel sturen op grote veranderingen, werden ze soms midden in de nacht wakker gebeld door hun wethouder, over onzinnige details die best hadden kunnen wachten. Nog onzekerder waren ze over de komende verkiezingen. Wat zouden ze terug krijgen, en wat ging dat betekenen voor hun missie en ambitie?
De wisselwerking tussen politiek, bestuur en ambtelijke organisatie, dat wordt voor de komende jaren een ingewikkelde uitdaging. Daar waar de ambtelijke organisatie in de afgelopen tijd fors heeft geïnvesteerd in de eigen kwaliteit, is dat niet gebeurd bij de politiek. De verhoudingen raken uit balans. Inderdaad, zorgelijk.
